De fictie van stellingname Marijn LemsMUG INN (On Tour) Mugmetdegoudentand / 29 mrt. 2007
Gezien in: Theater De NWE Vorst
“We beseffen gewoon niet dat de media onze waarheid produceren.” In een even intelligente als hilarische voorstelling laat mugmetdegoudentand zien wat een hachelijke onderneming het is om voor je mening uit te komen.MUG INN on tour speelt zich af in het café uit de titel. Dagelijks raken de stamgasten en de Turkse barkeep hier met elkaar in gesprek over hun persoonlijke beslommeringen tegen de achtergrond van de moderne multiculturele samenleving. De personages worden vantevoren met behulp van een diashow aan ons voorgesteld: het zijn schematische karakters die het hele spectrum van politieke en levensbeschouwelijke overtuigingen beslaan. Als dit allemaal nogal sitcommerig klinkt, heb je gelijk: de bekende voice-over van de VPRO legt aan het publiek uit dat
MUG INN eigenlijk een televisieserie had moeten worden, maar dat de omroep de onderhandelingen af heeft laten ketsen uit angst voor tegenvallende kijkcijfers.
Lang blijft de voorstelling echter niet in de pasvorm van de tv-komedie gevangen zitten: als Michiel van Erp, die de neoconservatieve Diederik speelt, ineens begint op te scheppen over zijn documentairewerk, blijkt dat hij uit zijn rol is gestapt. Het is het begin van een uitermate slim geconstrueerd gevecht tussen fictie en “realiteit”: de rest van de cast, die bestaat uit de artistieke leiding van mugmetdegoudentand, mengt zich in de discussie, hoewel de spelers zelf als eerste toegeven dat ook die teksten niet door henzelf geschreven zijn.
Het thema van deze aflevering van
MUG INN is “wij en zij”. Om de discussie over dit beladen onderwerp in goede banen te leiden verschijnt er af en toe, onder begeleiding van een belletje, een stelling op het scherm boven het toneel. Het publiek mag aan het eind van de voorstelling haar mening geven over de aannemelijkheid van deze stellingen, waarmee publieke discussieprogramma’s als Het Lagerhuis op de hak worden genomen. Vóór het zover is zijn de spelers elkaar al zo genadeloos in de haren gevlogen dat je al lang blij bent dat er niet naar jouw mening wordt gevraagd.
De kracht van het script van Joan Nederlof (die zelf ook meespeelt) is dat het niet alleen laat zien dát de media voor een groot deel de moraal en meningsvorming in een land bepalen, maar ook hoe ze met die verantwoordelijkheid omspringen. De eerdergenoemde nep-democratie van Het Lagerhuis, maar ook de mooi-weer oppervlakkigheid van Talpa-programma’s wordt getoond. Het typisch Nederlandse sentimentele moralisme komt aan bod in een liedje: “In mijn hoofd daar ben ik vrij / daar bestaan geen wij en zij.” Eigenlijk, wil Nederlof maar zeggen, lepelen wij in discussies net zo goed andermans teksten op als haar medespelers in de voorstelling.
Uiteindelijk zitten we vast aan onze media, want op eigen houtje kun je je natuurlijk ook geen mening vormen. Juist het besef van die afhankelijkheid is echter cruciaal.
